Ethereum kuantum güvenliği için 2029 hedefi açıklandı
Ethereum kuantum güvenliği için 2029 hedefi belirlendi; Hegotá ve beş ağ güncellemesiyle kuantum saldırılarına karşı hazırlık yapılacak.
Ethereum Vakfı, kuantum bilgisayarların mevcut kriptografik yöntemleri aşabilecek seviyeye ulaşabileceği varsayımıyla ağın güvenlik dönüşümünü hızlandırıyor. Ekip, “Q-günü” olarak tanımlanan bu dönemin 2030 gibi erken bir tarihte yaşanabileceğini öngörerek Aralık 2029’u hazırlıkların tamamlanması için temel hedef olarak belirledi. Vakıf, güvenilir tahminlerin çoğunun bu ihtimali daha ileri tarihlere taşıdığını ve kuantum bilgisayarların hiçbir zaman söz konusu kapasiteye ulaşmamasının da mümkün olduğunu belirtiyor. Buna rağmen hedef tarih, kuantum bilişimindeki gelişmelerin dış uzmanlar tarafından yeniden değerlendirileceği Ocak 2027’ye kadar değişmez kabul edilecek.
Ethereum bugün kuantum saldırılarına karşı tam korumaya sahip değil. Ağdaki hesaplar ve doğrulayıcılar, yeterince gelişmiş kuantum bilgisayarların kırabileceği kriptografik tekniklere dayanıyor. Mevcut kuantum donanımının böyle bir saldırı için gereken gücün oldukça gerisinde olduğu ifade edilse de Project Eleven, dolaşımdaki ETH’nin yaklaşık yüzde 65’inin ileride hedef alınabilecek adreslerde tutulduğunu hesaplıyor. Bu nedenle Ethereum kuantum güvenliği yalnızca tek bir yazılım değişikliğiyle sağlanamayacak; hesap yapısından doğrulayıcı imzalarına, mutabakat mekanizmasından veri erişimine ve sıfır bilgi ispatlarına kadar birçok katmanın birlikte yenilenmesi gerekecek.
Hegotá, dönüşümün başlangıç aşaması olacak
Planlanan Hegotá yükseltmesi, Ethereum’u tek başına kuantuma dayanıklı hale getirmeyecek. Ancak geliştirici ekip, bu güncellemeyi sonraki güvenlik adımlarının zamanında hayata geçirilmesini sağlayacak kritik bir eşik olarak değerlendiriyor. Glamsterdam’ın ardından tam korumaya ulaşmak için beş büyük ağ güncellemesi planlanıyor. Aralık 2029 takvimine uyulabilmesi için bu güncellemelerin ortalama 7,2 ay arayla uygulanması gerekiyor. Bu tempo, olası gecikmeler için sınırlı bir hareket alanı bırakıyor.
Daha temkinli senaryoda ise yılda bir büyük güncellemeyle Aralık 2029’a kadar asgari düzeyde kuantum koruması sağlanması hedefleniyor. Bu geçici çözümün, bazı güvenlik güvenceleri sınırlı kalsa bile ağın çalışmasını sürdürmesi amaçlanıyor. Hangi güvencelerin ne ölçüde kısıtlanacağı henüz netleşmiş değil. Ethereum’un mevcut yol haritasında Glamsterdam 2026’nın son çeyreğinde, Hegotá ise 2027’de yer alıyor. Bununla birlikte takvimin değişebileceği, her güncellemenin ana ağa alınmadan önce geliştirme ve test süreçlerinden geçirilmesi gerektiği belirtiliyor.
62 öneriden yalnızca ikisi en yüksek önceliği aldı
Yapılan değerlendirmede incelenen 62 öneriden sadece ikisi en yüksek öncelik seviyesine, yani mutlaka uygulanması gerekenler grubuna alındı. On beş öneri yüksek öncelikli kabul edilirken sekiz çalışma B, yedi çalışma ise C kategorisinde değerlendirildi. Yirmi sekiz öneri Hegotá kapsamına alınmadı, iki önerinin kararı da ana ağdan elde edilecek veriler sonrasına bırakıldı.
En yüksek öncelik verilen FOCIL, doğrulayıcıların bloklara dahil edilmesi gereken işlemleri listelemesini öngörüyor. Bu mekanizmayla blok üretiminin az sayıda aktörde yoğunlaşmasının işlemler üzerindeki etkisinin azaltılması amaçlanıyor. Diğer öneri olan Frame Transactions ise hesapların işlem doğrulama kurallarını programlanabilir hale getiriyor. Böylece kuantum saldırılarına açık dijital imza yöntemlerinin ileride değiştirilmesine imkân tanınması planlanıyor.
Ekip, FOCIL dışındaki uzlaşı katmanı çalışmalarının da doğrudan kuantum hazırlığına katkı sunmasını istiyor. Bu yaklaşımda test ve mühendislik kaynaklarının sınırlı olması etkili oluyor. Hesap seviyesindeki çalışmalar ise başlamış durumda. Ethereum araştırmacısı Nico, haziran ayında büyük bir ağ güncellemesini beklemeden akıllı sözleşmeler aracılığıyla hesap bazında kuantum koruması eklenebileceğini belirtmiş ve maliyetin hesap başına yaklaşık 0,07 dolar olacağını söylemişti. Ancak bu yöntem, ağın tamamını kuantum tehditlerine karşı güvenli hale getirmiyor. Vakıf ayrıca Hegotá kapsamındaki öncelikleri görüşmek üzere 16 Eylül’de Türkiye saatiyle 17.00’de r/ethereum topluluğunda soru-cevap oturumu düzenleyecek.
